ಅಸಂಘಟಿತ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಕೋಟ್ಯಂತರ ಕಾರ್ಮಿಕರು ದೇಶದ ಆರ್ಥಿಕ ಶಕ್ತಿ. ಆದರೆ ಇವರ ಪೂರಕ ಮಾಹಿತಿ ಹಾಗೂ ಸಾಮಾಜಿಕ ಭದ್ರತೆಯ ಕೊರತೆ ತುಂಬಾ ಕಾಲದಿಂದ ಉಂಟು. ಈ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಲು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು 2021ರ ಆಗಸ್ಟ್ 26ರಂದು “ಇ-ಶ್ರಮ ಪೋರ್ಟಲ್” (e-Shram Portal) ಅನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು. ಈ ಪೋರ್ಟಲ್ನ ಉದ್ದೇಶ ದೇಶದ ಎಲ್ಲ ಅಸಂಘಟಿತ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಒಂದು ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ, ಅವರಿಗೆ ಸರ್ಕಾರದ ವಿವಿಧ ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಲ್ಯಾಣ ಯೋಜನೆಗಳ ಪ್ರಯೋಜನ ಒದಗಿಸುವುದು.

ಏನಿದು ಇ-ಶ್ರಮ ಪೋರ್ಟಲ್?
ಇ-ಶ್ರಮ ಪೋರ್ಟಲ್ ಕೇಂದ್ರ ಕಾರ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗ ಸಚಿವಾಲಯದ ಉಪಕ್ರಮ. ಈ ಪೋರ್ಟಲ್ನಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಡ ಕಾರ್ಮಿಕರು, ವಲಸೆ ಕಾರ್ಮಿಕರು, ಮನೆಗೆಲಸದವರು, ರಸ್ತೆಬದಿ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು, ಕೃಷಿ ಕೂಲಿ ಕಾರ್ಮಿಕರು ಸೇರಿದಂತೆ ಅಸಂಘಟಿತ ವಲಯದ 38 ಕೋಟಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಾರ್ಮಿಕರ ನೋಂದಣಿ ಗುರಿ ಇಡಲಾಗಿದೆ.
ನೋಂದಣಿ ಮಾಡಿದ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಕಾರ್ಮಿಕನಿಗೂ 12 ಅಂಕೆಗಳ ವಿಶಿಷ್ಟ ಗುರುತು ಹೊಂದಿರುವ “ಇ-ಶ್ರಮ ಕಾರ್ಡ್” ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಕಾರ್ಡ್ ಸಾಮಾಜಿಕ ಭದ್ರತಾ ಯೋಜನೆಗಳ ಪ್ರಯೋಜನ ಪಡೆಯಲು ಪ್ರಮುಖ ದಾಖಲೆ ಆಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಜೀವನಪೂರ್ತಿ ಮಾನ್ಯತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ.
ಯಾರು ನೋಂದಣಿ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು?
ಇ-ಶ್ರಮ ಯೋಜನೆಗೆ 16 ರಿಂದ 59 ವರ್ಷದೊಳಗಿನ ಅಸಂಘಟಿತ ವಲಯದ ಎಲ್ಲ ಕಾರ್ಮಿಕರು ಹೆಸರು ನೋಂದಾಯಿಸಬಹುದು.
ಇದರಲ್ಲಿ ಸೇರಿರುವವರು:
- ಕಟ್ಟಡ ನಿರ್ಮಾಣ ಕಾರ್ಮಿಕರು
- ಬೀದಿಬದಿ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ಹೋಲ್ಸೇಲ್ ಕಾರ್ಮಿಕರು
- ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಹಾಲು ಉತ್ಪಾದನಾ ಕೂಲಿ ಕಾರ್ಮಿಕರು
- ಮನೆಗೆಲಸದವರು, ಡ್ರೈವರ್ಗಳು, ಪ್ಲಂಬರ್ಗಳು, ಎಲೆಕ್ಟ್ರಿಷಿಯನ್ಗಳು
- ವಲಸೆ ಕಾರ್ಮಿಕರು ಮತ್ತು ಗೃಹ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳು
ನೋಂದಣಿಗೆ ಬೇಕಾಗುವ ದಾಖಲೆಗಳು
ಇ-ಶ್ರಮ ಪೋರ್ಟಲ್ನಲ್ಲಿ ನೋಂದಣಿ ಮಾಡಲು ಈ ಕೆಳಗಿನ ಮಾಹಿತಿಗಳು ಅಗತ್ಯ:
- ಆಧಾರ್ ಸಂಖ್ಯೆ ಮತ್ತು ಆಧಾರ್ಗೆ ಜೋಡಿಸಲಾದ ಮೊಬೈಲ್ ನಂಬರಿನ OTP ದೃಢೀಕರಣ
- ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆ ಸಂಖ್ಯೆ ಮತ್ತು IFSC ಕೋಡ್
- ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಅರ್ಹತೆ, ಉದ್ಯೋಗದ ಪ್ರಕಾರ, ಕೌಶಲ್ಯ ಮತ್ತು ಅನುಭವದ ವಿವರಗಳು
- ವಿಳಾಸ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬ ಸದಸ್ಯರ ಮಾಹಿತಿ
ನೋಂದಣಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಶುಲ್ಕ ಇಲ್ಲ. ಕಾರ್ಮಿಕರು ಸ್ವತಃ https://eshram.gov.in ಪೋರ್ಟಲ್ನಲ್ಲಿ ಹೆಸರು ನೋಂದಾಯಿಸಬಹುದು ಅಥವಾ ಹತ್ತಿರದ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸೇವಾ ಕೇಂದ್ರ (CSC) ಗಳ ಸಹಾಯ ಪಡೆಯಬಹುದು.
ಇ-ಶ್ರಮ ಕಾರ್ಡ್ನ ಪ್ರಯೋಜನಗಳು
ಇ-ಶ್ರಮ ಪೋರ್ಟಲ್ನಲ್ಲಿ ಹೆಸರು ನೋಂದಾಯಿಸಿದವರಿಗೆ ಹಲವಾರು ಸೌಲಭ್ಯಗಳು ದೊರೆಯುತ್ತವೆ:
- ಅಪಘಾತ ವಿಮಾ ರಕ್ಷಣೆ:
- ನೋಂದಾಯಿತ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೆ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಸುರಕ್ಷಾ ಬಿಮಾ ಯೋಜನೆ (PMSBY) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ₹2 ಲಕ್ಷ ವರೆಗೆ ಅಪಘಾತ ವಿಮಾ ಸೌಲಭ್ಯ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.
- ಕಾರ್ಮಿಕರು ಅಪಘಾತದಿಂದ ಸಾವಿಗೀಡಾದರೆ ಅಥವಾ ಶಾಶ್ವತ ಅಂಗವೈಕಲ್ಯಕ್ಕೊಳಗಾದರೆ ₹2 ಲಕ್ಷ ಪರಿಹಾರ ಸಿಗುತ್ತದೆ.
- ಭಾಗಶಃ ಅಂಗವೈಕಲ್ಯವಾದರೆ ₹1 ಲಕ್ಷ ಪರಿಹಾರ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
- ಸಾಮಾಜಿಕ ಭದ್ರತಾ ಯೋಜನೆಗಳ ಲಾಭ:
- ನೋಂದಾಯಿತ ಕಾರ್ಮಿಕರು ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳ ವಿವಿಧ ಸಾಮಾಜಿಕ ಭದ್ರತಾ ಯೋಜನೆಗಳು, ವಿಮೆ ಯೋಜನೆಗಳು, ಪಿಂಚಣಿ ಯೋಜನೆಗಳು, ಹಾಗೂ ಆರೋಗ್ಯ ಸೌಲಭ್ಯಗಳ ಪ್ರಯೋಜನ ಪಡೆಯಬಹುದು.
- ತುರ್ತು ನೆರವು ಮತ್ತು ವಿಪತ್ತು ಸಹಾಯ:
- ಪ್ರಕೃತಿ ವಿಕೋಪ, ಕೋವಿಡ್ ಅಥವಾ ಇತರ ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳಲ್ಲಿ ಇ-ಶ್ರಮ ಕಾರ್ಡ್ ಹೊಂದಿರುವ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೆ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ನೆರವು ಒದಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ನೋಂದಣಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ
- ಮೊದಲು https://eshram.gov.in ಪೋರ್ಟಲ್ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿ.
- “Register on e-Shram” ಲಿಂಕ್ ಮೇಲೆ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ.
- ಆಧಾರ್ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಮೂಲಕ OTP ದೃಢೀಕರಣ ಮಾಡಿ.
- ಬೇಡಿಕೆಯ ಮಾಹಿತಿಗಳನ್ನು ಭರ್ತಿ ಮಾಡಿ – ಹೆಸರು, ಉದ್ಯೋಗ, ವಿಳಾಸ, ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆ ಮೊದಲಾದವು.
- ವಿವರಗಳು ಪರಿಶೀಲನೆಯಾದ ಬಳಿಕ ನಿಮ್ಮ ಇ-ಶ್ರಮ ಕಾರ್ಡ್ ಡೌನ್ಲೋಡ್ ಮಾಡಲು ಸಿಗುತ್ತದೆ.
ಸಹಾಯಕ್ಕಾಗಿ ಹೆಲ್ಪ್ಲೈನ್
ನೋಂದಣಿ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ತಾಂತ್ರಿಕ ಅಥವಾ ಮಾಹಿತಿಯ ಸಮಸ್ಯೆ ಎದುರಾದರೆ, ಕಾರ್ಮಿಕರು ಟೋಲ್ ಫ್ರೀ ಸಂಖ್ಯೆ 14434 ಗೆ ಕರೆ ಮಾಡಬಹುದು. ಈ ಹೆಲ್ಪ್ಲೈನ್ ಹಿಂದಿ, ಕನ್ನಡ, ಇಂಗ್ಲಿಷ್, ತಮಿಳು, ತೆಲುಗು, ಮರಾಠಿ, ಒಡಿಯಾ, ಮಲಯಾಳಂ ಮತ್ತು ಬೆಂಗಾಲಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿದೆ.
ಸಾರಾಂಶ
ಇ-ಶ್ರಮ ಪೋರ್ಟಲ್ ಭಾರತದ ಅಸಂಘಟಿತ ವಲಯದ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೆ ಸಾಮಾಜಿಕ ಭದ್ರತೆ ಒದಗಿಸುವ ಮಹತ್ವದ ಹೆಜ್ಜೆ. ನೋಂದಣಿ ಉಚಿತವಾಗಿದ್ದು, ಕಾರ್ಮಿಕರು ತಮ್ಮ ಭವಿಷ್ಯವನ್ನು ಸುರಕ್ಷಿತಗೊಳಿಸಲು ಹಾಗೂ ಸರ್ಕಾರದ ವಿವಿಧ ಯೋಜನೆಗಳ ಪ್ರಯೋಜನ ಪಡೆಯಲು ಇದು ಉತ್ತಮ ಅವಕಾಶ.
ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಕಾರ್ಮಿಕನಿಗೂ ಇ-ಶ್ರಮ ಕಾರ್ಡ್ ಇದ್ದರೆ, ಆತ ಶ್ರಮಜೀವಿಗಳ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಡೇಟಾಬೇಸ್ನ ಭಾಗವಾಗಿ, ಸರ್ಕಾರದ ಸಹಾಯ ಯೋಜನೆಗಳ ನೇರ ಫಲಾನುಭವಿಯಾಗಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.